Wybudowany: 9 r. p.n.e.
Budowniczowie: rzymscy legioniści

Nero Claudius Drusus – zwany w skrócie Drususem – był jednym z pasierbów cesarza Augusta. W 13 r. p.n.e. cesarz wysłał Drusa i swojego drugiego pasierba Tyberiusza do Germanii, aby zabezpieczyli granice i podbili tereny germańskie po drugiej stronie Renu.

W tym samym roku Drusus założył obóz bazowy naprzeciw ujścia Menu. Dlatego też uważa się go za założyciela miasta Moguncja. Pod jego dowództwem legiony wyruszyły na kampanie wzdłuż linii Menu, a ostatecznie dotarły aż do Łaby.

Rzymski historyk Kasjusz Dion opisuje tego zwycięskiego zdobywcę jako „młodego mężczyznę obdarzonego tak wieloma i tak wielkimi cnotami, jak tylko może pomieścić śmiertelna natura ludzka, a pracowitość i zdolności mogą je rozwinąć”.

Drusus zginął w 9 r. p.n.e. w drodze powrotnej z kampanii podbojowej nad Łabą. Zmarł w wyniku odniesionych ciężkich obrażeń. Prawdopodobnie żołnierze stacjonujący w Mogontiacum wznieśli ten pomnik jako pusty grobowiec (kenotaf) na cześć swojego wodza. Samo ciało zostało pochowane w Rzymie, w mauzoleum cesarza Augusta.

Pomnik miał pierwotnie około 30 metrów wysokości. Składał się z kwadratowego cokołu i cylindrycznej części górnej. Stożkowa zwieńczenie było ukoronowane szyszką sosny.

O jego późniejszej funkcji jako wieży strażniczej świadczą do dziś schody wewnątrz budowli oraz wysoko położone wejście z łukiem półkolistym od strony północnej.

Z pomnika zachował się 20-metrowy rdzeń z cegły licowej, w który wbudowane są większe kamienie. Położony w idyllicznej okolicy na terenie cytadeli, za Muzeum Historycznym Miasta, kamień Drususstein jest wart odwiedzenia. Po gruntownej konserwacji uszkodzonego muru można teraz podziwiać pomnik, zwany również kamieniem żołędziowym lub żółtkowym, w nowej okazałości.

Aby zachować „piśmienność” rzymskich murarzy, rzymską zaprawę analizowano w laboratorium i odtworzono w recepturze zaprawy wapiennej pod względem koloru i dodatków. Uwzględniono przy tym różne techniki rzemieślnicze i wygląd trzech stref (cokół, pas muru i górna część) pomnika. Zadaszenie lepiej chroni teraz pomnik przed warunkami atmosferycznymi.

Aktualizacja: Według najnowszych badań archeologicznych (sierpień 2021 r.) nie ma pewności, że rzymska budowla jest grobowcem honorowym Drususa. Nadal wiele wskazuje na to, ale obecnie prowadzone są również badania w innych kierunkach: mogła ona bowiem zostać wzniesiona jako pomnik zwycięstwa. Kamień ten nadal budzi wiele pytań.

Oprócz kamieni rzymskich i pozostałości bramy miejskiej przy Kästrich oraz pobliskiego teatru, kamień Drususstein jest jedną z niewielu rzymskich budowli zachowanych w oryginalnym miejscu.